|
21 BYONGHHWNZ GAEQ HAEN (3) ROOSTER CROWING AT MIDNIGHT (3) Yibauj dauqma ranz, raen gyoengq doih cungj hozndat naeuz: “Caeux mbouj haen, ceiz mbouj haen, ngamq ninz roengzbae de couh haen, duz gaeq neix mbouj dwg gaeq!” Boux hongdaeuz singq Liuz cam: “Mbouj dwg gaeq dwg gijmaz?” “Dwg fangzcimingh, gou yawj yienghneix guh, caiq guh geij ngoenz bau mwngz baeg dai.” Mbangj boux naeuz: “Gou ngamq ninz ……” Mbangj boux naeuz: “Gou ninz roengzbae, cit doengz ien caengz liux.” Sawcuengh | English Explanation | hozndat | angry, mad | caeux | early, morning | ceiz | late; a kind of food | fangzcimingh | fangz: ghost; ci: force; mingh: life | bau mwngz baeg dai | bau: bet. (I) bet you (would be so) exhausted (that you would) die | Mbangj | some | cit doengz ien caengz liux | cit: inhale and exhale. have not finished smoking one cigarette |
Yibauj sim ngeix gyoengqde mboujcaengz rox cit bajheiq neix dwg Couh Boknaeng guh, couh naengh roengzdaeuj naeuz: “Yienghneix dauq ndei, lienz buh caengz duet couh bae guh hong. Raeuz vaiq bae, gou miz coenz vahriu caeuq sou gangj.” Caezgya vaiq cam: “Yibauj, miz maz vah ndei riu, mwngz vaiq naeuz!” “Mbouj, seizneix gou mbouj gangj, caj daengz buenq roen menh gangj.” Yienghneix, caezgya couh vaiq daep gaet buh, gwed gvak bae ndoi lo. Youq buenq roen, gyoengq vunz youh cam Yibauj: “Gijmaz vahriu, mwngz vaiq gangj vei!” Yibauj riu’nyumnyum, song ceh da ndaemndwtndwt, daengx da dwk naeuz: “Goeng’au, sou baezneix gaej ndaq duzgaeq, ienq duzgaeq mbouj deng, wng ienq vunz.” Caezgya gig geizheih, youh cam: “Dwg gijmaz saeh?” Yibauj couh dawz cit bajheiq Couh Boknaeng hag gaeq haen gangj hawj gyoengq boh’au dingq. Goeng hongdaeuz singq Liuz baez dingqnyi gienh saeh neix, huj dwk caengzraurau naenz: “Haemhneix mbouj guh hong lo, bae gyaeuj reih ninz.” Caezgya cungj doengzeiq. Caezgya doq yawj ndau’ndeiq doq byaij baedaengz gyaeuj reih, cuengq gvak roengzdaeuj, gvaek feiz cit doengz ien le, couh ninz youq gyaeuj reih gyaenfwfw lo. Gyoengqde naetnaiq raixcaix, buh mbaeq raiz liux cungj mbouj roxnyinh. Sawcuengh | English Explanation | cit bajheiq neix | cit: word prefix. this trick, this foul play | lienz buh caengz duet couh bae guh hong | had not changed clothes and then went out to work again | gou miz coenz vahriu caeuq sou gangj | I have joke to tell you | caj daengz buenq roen menh gangj | wait until we are on half of our way (to the field) | riu’nyumnyum | riu: laugh, smile | ndaemndwtndwt | ndaem: black, dark | ceh da ndaemndwtndwt | ceh: nut; da: eye | daengx da dwk naeuz | stared and said | ienq duzgaeq mbouj deng, wng ienq vunz | blaming the rooster is not right; should blame the person | bae gyaeuj reih ninz | go to sleep on one side of a piece of dried land | Caezgya cungj doengzeiq | all agreed | ndau’ndeiq | stars | gvaek feiz | strike a match | naetnaiq raixcaix | very exhausted, very tired | buh mbaeq raiz liux cungj mbouj roxnyinh | mbaeq: drop down (mbaeq fwn/raiz, etc.); raiz: mist. did not realized that the mist had mad their clothes wet |
Gyoengq doih youq gyaeuj reih, ninzndaej diemzsisi. Sawqmwh Yibauj raen gwnzndang inyang, “aeya” sing ndeu couh diuq hwnjdaeuj, raen daengngoenz hwnj baenz boux vunz sang lo. Couh Boknaeng fwngz gaem faexdwngx, cug boux cug boux lemh, gyoengq doih cungj diuq hwnjdaeuj. Couh Boknaeng da caengzraurau naeuz: “Sou gwn ngaiz gou, aeu cienz gou, couh yienghneix guh ha? Hong mbouj guh, daeuj gizneix ninz, daengz banngaiz mbouj gvak gaiq reih neix liux, couj gaej siengj gwn ngaiz!” De nyeux gyaeuj doiq bouxciengxvaiz naeuz: “Mwngz dauq rap ngaiz baema ranz hawj gou.” Laxlawz Couh Boknaeng hwnj ndaej romh, raen gyoengqde mboujcaengz ma gwn ngaiz, de ngeix: “Gyoengqde itdingh bang gou ganj hong, gou yienghlawz mbouj heuh vunz soengq ngaiz bae, hawj gyoengqde youq rog ndoi gwn, mienxndaej baedauq nguh hong, bang gou lai gvak di reih.” De couh bae heuh boxciengxvaiz ndaw mbanj goenglaux ranz Leix daeuj bang de soengq ngaiz bae ndoi, bouxlawz rox baedaengz ndoi raen gyoengqde cungj ninz youq gyaeuj reih, di hong caengz guh. Couh Boknaeng gig heiqhwnj, couh aeu faexdwngx lemh gyoengqde can ndeu, haeuxngaiz hix mbouj hawj gwn, couh heuh bouxciengxvaiz dauq rap baema. Bouxciengxvaiz rap ngaiz byaij le, de youh ndaq gyoengq vunzhong can ndeu cij deuz …… Sawcuengh | English Explanation | ninzndaej diemzsisi | slept very sweetly, slept soundly | Sawqmwh Yibauj raen gwnzndang inyang | sawqmwh: suddenly; in: hurt; ndang: body. suddenly Yibauj felt hurt badly | raen daengngoenz hwnj baenz boux vunz sang lo | daengngoenz: sun. saw that the sun had already risen to a person’s height | Couh Boknaeng fwngz gaem faexdwngx | Couh Boknaeng held a wooden stick with his hands | cug boux cug boux lemh | hit one by one | De nyeux gyaeuj | he turned around | bouxlawz rox | who know | di hong caengz guh | little work had been done | gig heiqhwnj | very angry |
[ Hoiz/gangj/sij ndaej mbouj deng cingj son cingq! ] |